آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره ادامه ناتوانی در دسترسی به تأسیسات و مواد هستهای ایران هشدار داده است. همزمان، کشورهای غربی در حال پیشبرد قطعنامهای برای ارجاع موضوع ایران به شورای امنیت سازمان ملل هستند. تهران هشدار داده در صورت ادامه این روند، «اقدامات لازم» را انجام خواهد داد. این تحول میتواند مسیر بحران را از تقابل نظامی آمریکا–ایران به مرحله تازهای از رویارویی دیپلماتیک و هستهای در سازمان ملل بکشاند.
از نظر منطقهای، تحول امروز در عربستان همچنان بسیار مهم است: حملات حوثیهای مورد حمایت ایران به چهار شهر جنوبی عربستان دستکم ۷۳ زخمی برجا گذاشت و باعث آتشسوزی و توقف موقت فعالیت برخی تأسیسات انرژی شد. این حملات همزمان با اختلال شدید در هرمز، فشار را بر مسیر جایگزین بابالمندب افزایش داده است.
اثر اقتصادی نیز تشدید شده: برنت امروز تا حدود ۹۹٫۴۶ دلار بالا رفت؛ رویترز میگوید اختلال هرمز و حملات به زیرساختهای انرژی عربستان همزمان «حق بیمه ژئوپلیتیک» بازار نفت را افزایش دادهاند.
جنگ امروز بهطور آشکارتری به زیرساخت انرژی عربستان کشیده شد. حوثیهای مورد حمایت ایران با پهپاد و موشک به ابها، جیزان، نجران و خمیسمشیط حمله کردند؛ دستکم ۷۳ نفر زخمی شدند و در چند تأسیسات انرژی، از جمله پالایشگاه جیزان، آتشسوزی و توقف موقت بخشی از عملیات گزارش شده است. حوثیها مسئولیت حملات را پذیرفتهاند.
بریتانیا امروز تحریمهای تازه و گستردهتری علیه ایران وضع کرد. قانون جدید محدودیتهای تجاری و فناوری مرتبط با برنامه هستهای ایران را گسترش میدهد، دسترسی ایران به نظام مالی بریتانیا را سختتر میکند و ورود هواپیماهای ایرانی به بریتانیا را، جز در موارد استثنایی، ممنوع میکند. این اقدام نشاندهنده تشدید فشار سیاسی و اقتصادی غرب بر تهران همزمان با ادامه رویارویی نظامی آمریکا و ایران است.
جمعبندی: مهمترین تحول تازه، بازگشت پرونده هستهای ایران به مرکز بحران در کنار تشدید نظامی منطقهای است. اگر تلاش غرب برای ارجاع پرونده به شورای امنیت پیش برود و تهران دسترسی آژانس را بیشتر محدود کند، خطر شکلگیری یک بحران دیپلماتیک–هستهای موازی با جنگ افزایش مییابد.
منابع :
Al Jazeera/Reuters — هشدار آژانس و تلاش غرب برای ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت
Reuters — حملات حوثیها و توقف فعالیت برخی تأسیسات انرژی عربستان
Reuters — افزایش نفت و تشدید ریسک اختلال هرمز
هیئت تحریریه آدپ