دیروز جمعه ۱۵ آبان ۱۴۰۵ (۶ نوامبر ۲۰۲۶) هم تحولات مهمی وجود داشت. گزارش پنجشنبه را نباید آخرین وضعیت تلقی کرد؛ به‌ویژه باید تحولات مربوط به تنگه هرمز، حملات و مذاکرات را به‌روز کرد.
گزارش تکمیلی جمعه، ۱۵ آبان ۱۴۰۵ – ۶ نوامبر ۲۰۲۶
۱. دو نفتکش دیگر در تنگه هرمز آتش گرفتند
مهم
سپاه پاسداران اعلام کرد دو نفتکش دیگر در تنگه هرمز و اطراف آن با مین برخورد کرده و آتش گرفته‌اند. این ادعا پس از گزارش حوادث پنج نفتکش و یک یدک‌کش در روز پنجشنبه مطرح شد.
اما هنوز سازمان‌های مستقل دریانوردی علت این حوادث و ادعای برخورد با مین را تأیید نکرده‌اند. بنابراین تعداد و علت دقیق حوادث همچنان نیازمند راستی‌آزمایی است.
۲. ایران دو پهپاد شناسایی آمریکا را سرنگون کرد
الجزیره گزارش داده است که ایران اعلام کرده دو پهپاد شناسایی آمریکایی را در نزدیکی جزیره قشم سرنگون کرده است. این اتفاق در ادامه حملات آمریکا به مواضعی در قشم و بندر لنگه رخ داده است.
تهران هشدار داده در صورت ازسرگیری حملات گسترده آمریکا، پاسخ خواهد داد.
۳. ایران پیشنهاد تازه‌ای برای توافق به آمریکا ارائه کرد
این یکی از مهم‌ترین تحولات دیپلماتیک جمعه بود:
- ایران از طریق میانجی‌گری قطر پیشنهاد تازه‌ای درباره توافق صلح و پرونده هسته‌ای ارائه کرده است.
- آمریکا در حال بررسی پیشنهاد است.
- ایران همچنان خواهان رفع محاصره دریایی، لغو تحریم‌ها و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده است.
- در پیشنهاد میانجی‌ها، بازگشایی موقت تنگه هرمز در برابر اقدام‌های اعتمادساز آمریکا مطرح شده است.
آسوشیتدپرس گزارش داده است که در طرح پیشنهادی، ایران اجازه بازرسی آژانس از تأسیسات هسته‌ای بمباران‌شده را می‌دهد و سپس تنگه هرمز به‌طور موقت بازگشایی می‌شود. این هنوز طرح پیشنهادی است، نه توافق نهایی.
۴. دیدار مقام امنیتی ایران با پوتین در مسکو
محسن رضایی، مقام ارشد امنیتی ایران، پنجشنبه با ولادیمیر پوتین در کرملین دیدار کرد و پیام رهبر جمهوری اسلامی را به او رساند.
این دیدار در شرایطی انجام شد که تهران به دنبال تقویت حمایت سیاسی و همکاری‌های خود با روسیه است. محتوای دقیق پیام و توافق احتمالی دو طرف اعلام نشده است.
۵. عربستان؛ رهگیری دو موشک حوثی‌ها
ائتلاف به رهبری عربستان اعلام کرد پدافند هوایی این کشور دو موشک بالستیک شلیک‌شده از سوی حوثی‌ها به سمت شهر نجران را رهگیری کرده است. ارزیابی خسارات ناشی از سقوط بقایای موشک‌ها ادامه داشت.
۶. عراق و مصر؛ تحرکات دیپلماتیک
- نخست‌وزیر عراق، محمد شیاع السودانی، به ترامپ گفته است عراق اجازه نخواهد داد خاک این کشور سکوی حمله به کشورهای منطقه شود.
- وزیر خارجه ایران با همتای عراقی خود درباره ازسرگیری مذاکرات با آمریکا گفت‌وگو کرده است.
- وزیر خارجه مصر نیز بر ضرورت انعطاف دو طرف برای جلوگیری از دور تازه جنگ تأکید کرده است.
- امیر قطر و ترامپ هم درباره تلاش‌های دیپلماتیک برای کاهش تنش تلفنی گفت‌وگو کرده‌اند.
۷. موضع ترامپ؛ تهدید به حملات گسترده‌تر
ترامپ پنجشنبه تهدید کرد ممکن است آمریکا ناچار شود بخش‌های باقی‌مانده ایران را نیز نابود کند و گفت به‌زودی مشخص خواهد شد که چه تصمیمی می‌گیرد.
هم‌زمان، الجزیره به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده که فرماندهی مرکزی آمریکا برای احتمال ازسرگیری عملیات نظامی گسترده آماده‌سازی می‌کند؛ البته این گزارش به معنای صدور دستور حمله نیست.
ارزیابی از تحولات جمعه
به نظر سه نکته از همه مهم‌تر است:
- تنگه هرمز همچنان مهم‌ترین اهرم فشار ایران است. تکرار گزارش حوادث نفتکش‌ها نشان می‌دهد امنیت انرژی جهان همچنان در معرض خطر قرار دارد.
- دیپلماسی جدی‌تر شده است. پیشنهاد تازه ایران و تلاش قطر، مصر و عراق برای میانجی‌گری نشان می‌دهد هنوز راه توافق بسته نشده است.
- خطر حمله مجدد آمریکا از بین نرفته است. تهدیدهای ترامپ و گزارش آمادگی نظامی آمریکا را باید جدی گرفت، هرچند هنوز به معنای تصمیم قطعی برای حمله نیست.
منابع اصلی جمعه:
- آسوشیتدپرس – پیشنهاد قطر و بررسی توافق هسته‌ای، ۶ نوامبر
- الجزیره – تحرکات دیپلماتیک ایران و دیدار با پوتین
- CBS News – حوادث کشتی‌ها و موشک‌های حوثی‌ها
- فایننشال تایمز – تماس امیر قطر با ترامپ و تلاش برای توافق
نتیجه: جمعه روز مهمی بود؛ هم‌زمان با افزایش تهدیدهای نظامی، تلاش دیپلماتیک برای رسیدن به توافق نیز وارد مرحله تازه‌ای شد. به‌خصوص پیشنهاد جدید ایران و موضع عراق، مصر و قطر ارزش پیگیری در گزارش شنبه را دارند.
هیئت تحریریه آدپ
